Przygotowanie pliku do druku wymaga uwzględnienia szeregu czynników technicznych, które zapewnią **wysoką jakość** finalnego wydruku. Znajomość parametrów takich jak rozdzielczość, przestrzeń kolorów czy odpowiednie marginesy pozwoli uniknąć kosztownych poprawek i przyspieszy cały proces produkcji. Poniższy tekst przybliża najważniejsze etapy przygotowania pliku do drukarni.
Format i rozdzielczość pliku
Wybór odpowiedniego formatu graficznego ma kluczowe znaczenie dla jakości wydruku. Najczęściej spotykane są pliki wektorowe (EPS, AI, PDF) oraz pliki rastrowe (TIFF, PSD, JPEG). W zależności od projektu stosuje się:
- Wektory – idealne dla logotypów, ilustracji i elementów składających się z linii prostych lub krzywych; nie tracą jakości przy skalowaniu.
- Rastery – najlepsze dla zdjęć i grafik z dużą liczbą detali; wymagają odpowiedniej rozdzielczości.
Optymalna rozdzielczość
- Druk offsetowy: 300 DPI dla obrazów kolorowych oraz czarno-białych.
- Druk wielkoformatowy: od 100 do 150 DPI, w zależności od dystansu oglądania.
- Proof cyfrowy: 150–200 DPI.
Zbyt niska rozdzielczość prowadzi do efektu ziarna i rozmycia, a zbyt wysoka – generuje ciężkie pliki, co spowalnia przesyłanie i obróbkę.
Przestrzeń kolorów i profil ICC
Drukarnie pracują w przestrzeni CMYK, podczas gdy ekrany wykorzystują RGB. Konwersja kolorów na odpowiedni model jest niezbędna, by uniknąć niespodzianek kolorystycznych.
Wybór przestrzeni kolorów
- Praca w RGB na etapie projektowania: zalecana, gdy plik wymaga intensywnej edycji kolorystycznej.
- Końcowa konwersja do CMYK: konieczna przed wysłaniem pliku do drukarni.
Profil ICC
Profile ICC pozwalają na standaryzację kolorów między różnymi urządzeniami. Należy użyć profilu dostarczonego przez drukarnię lub zgodnego z jej standardami (np. FOGRA39, GRACOL).
- Dołącz profil do pliku PDF, aby drukarnia mogła wiernie odtworzyć kolory.
- Sprawdź próbny wydruk (proof), by mieć pewność, że barwy odpowiadają założeniom.
Spady, marginesy i bezpieczne obszary
Aby uniknąć białych linii na krawędziach materiału, projekt powinien uwzględniać spady (bleed) i marginesy. Brak tych elementów może skutkować odcięciem fragmentu grafiki.
Spady (bleed)
- Standardowo 3 mm z każdej strony – w przypadku materiałów offsetowych.
- 5–10 mm zalecane dla formatów wielkoformatowych lub przy ograniczonej precyzji cięcia.
Marginesy i bezpieczny obszar
- Tekst i istotne elementy graficzne w odległości co najmniej 5 mm od krawędzi dzieła.
- Większe marginesy (10–15 mm) dla produktów typu broszury z oprawą szytą lub klejonych.
Projektując układ, należy uwzględnić, że proces cięcia może się minimalnie różnić w zależności od maszyny. Zbyt wąskie marginesy grożą obcięciem kluczowych elementów.
Fonty i osadzanie czcionek
Nieosadzone fonty to częsty problem powodujący automatyczną zamianę czcionek przez system drukarni. Aby tego uniknąć:
- Konwertuj tekst na krzywe (ścieżki) w plikach wektorowych – zachowujesz reprodukcję projektu w 100%.
- W formatach PDF – osadzaj wszystkie użyte fonty (embed fonts).
- Sprawdź, czy nie używasz czcionek z ograniczoną licencją uniemożliwiającą osadzenie.
Tekst przekonwertowany na ścieżki nie może być już edytowany, dlatego zawsze zachowuj wersję źródłową z edytowalnymi fontami.
Proofing i kontrola preflight
Ostatnie etapy przygotowania pliku to proofing oraz kontrola preflight. Pozwalają one wychwycić błędy jeszcze przed rozpoczęciem druku.
Proof cyfrowy i papierowy
- Proof cyfrowy – szybki podgląd na ekranie lub mały wydruk, pokazuje rozmieszczenie elementów i przybliżone kolory.
- Proof papierowy – druk próbny na maszynie produkcyjnej, daje dokładny obraz ostatecznego efektu.
Preflight
- Sprawdzenie zgodności pliku z wymaganiami drukarni (format, kolory, spady, fonty).
- Wykrywanie brakujących grafik, obrazów o zbyt niskiej rozdzielczości czy nieprawidłowych profili kolorów.
Wiele programów graficznych (InDesign, Acrobat Pro) posiada wbudowane narzędzia do preflightu. Regularne korzystanie z tej funkcji eliminuje większość formalnych błędów.
Podsumowanie etapów bez stresu
Zastosowanie się do powyższych wskazówek umożliwia przygotowanie pliku do druku bez konieczności wprowadzania kosztownych poprawek. Kluczowe elementy to:
- Format i **rozdzielczość** dostosowane do technologii druku;
- Konwersja do **CMYK** i poprawne osadzenie profilu **ICC**;
- Ustalenie **spadów**, **marginesów** oraz bezpiecznych obszarów;
- Osadzanie i ewentualne konwertowanie **fontów**;
- Dokładna kontrola poprzez **proof** i **preflight**.
Staranne przygotowanie pliku zwiększa efektywność produkcji i gwarantuje, że zamówione materiały reklamowe czy firmowe będą najwyższej jakości.

